Hình tượng Đức Mẹ Maria trong thơ Xuân Ly Băng-Mai Văn Phấn
Hình tượng Đức Mẹ Maria trong thơ Xuân Ly Băng
Mai Văn Phấn
***
“Biết rằng là Mẹ Chúa Trời
Cũng là Mẹ của loài người chúng con”
(Xuân Ly Băng)

(Nhà thơ-Đức Ông Xuân Ly Băng)
Nhà thơ Xuân Ly Băng, bút danh của Đức Ông Gioan Baotixita Lê Xuân Hoa (1926–2017), là một trong những chứng nhân tiêu biểu của văn học Công giáo Việt Nam. Thơ của Ngài mang đậm dấu ấn tư tưởng thần học và những chiêm nghiệm tâm linh, hòa quyện giữa ánh sáng đức tin Thiên Chúa, vẻ đẹp con người và tình yêu quê hương. Qua hơn 1.000 bài thơ, trong đó 120 bài đã được phổ nhạc, Ngài đã để lại một di sản tinh thần đồ sộ và quý giá, làm phong nhiêu đời sống đức tin và văn hóa của cộng đoàn Dân Chúa.
Tôi đến với thơ Xuân Ly Băng khá muộn, khi những suy tư sâu sắc về sự nghiệp thi ca của Ngài đã được các tu sĩ, nhà thơ và nhà phê bình văn học lần lượt khám phá. Tuy nhiên với tôi, hành trình tìm hiểu thơ Ngài vẫn luôn là một hồng ân, mở ra những chiều kích thiêng liêng mới mẻ. Trong không gian đó, đức tin và tình yêu hòa quyện, thăng hoa, tạo nên sự kết nối sâu sắc giữa con người và Đấng-Toàn-Năng.
Thơ Xuân Ly Băng trình hiện một miền ánh sáng, một vùng khí hậu, nơi lan tỏa vẻ đẹp của đức tin Thiên Chúa và chiều sâu thi ca. Trong tâm tình cầu nguyện cho Đức Ông Gioan Baotixita, tôi suy ngẫm về hình tượng Đức Mẹ Maria – một biểu tượng bất diệt của tình yêu thương, niềm hy vọng và lòng từ bi. Hình ảnh Đức Mẹ Maria cũng là một trong những chủ đề nổi bật trong thơ Xuân Ly Băng, nơi tràn đầy cảm xúc linh thiêng và lòng tôn kính.
Hình tượng Đức Mẹ Maria từ lâu đã trở thành biểu tượng thiêng liêng trong văn học, nghệ thuật tôn giáo và văn hóa nhân loại. Đức Mẹ được khắc họa như biểu tượng của vẻ đẹp trọn vẹn, đại diện cho tình yêu thương vô bờ và sự hy sinh cao cả. Mẹ là nguồn cậy trông, niềm hy vọng và sự an ủi cho những ai gặp khó khăn trong cuộc sống. Với vẻ đẹp thuần khiết và tấm lòng nhân hậu, Ngài mang đến sự bình an và ban phát những phép lành. Những biểu tượng như hoa huệ, vầng hào quang, và trái tim quấn vòng gai vừa mang giá trị mỹ thuật vừa chứa đựng những tầng nghĩa sâu sắc về tình yêu thương, sự cứu rỗi và mối liên hệ mật thiết giữa con người với Thiên Chúa. Đức Mẹ Maria, vì thế, trở thành hình mẫu lý tưởng của tình yêu vô biên, sự bảo vệ dịu dàng, sự soi sáng dẫn dắt nhân loại đến gần hơn với Thiên Chúa.
Nhà thơ Xuân Ly Băng đã khắc họa Đức Mẹ Maria theo cách riêng, tràn đầy ân sủng và cảm hứng thiêng liêng. Đức Mẹ hiện ra trong thơ Ngài là nguồn an ủi dịu dàng, là vòng tay che chở; là dòng sông yêu thương tưới mát cõi lòng, là đôi cánh dịu dàng nâng đỡ những tâm hồn khổ đau. Trong lần trả lời phỏng vấn của nhà thơ Trăng Thập Tự, Xuân Ly Băng đã bày tỏ lòng tôn kính sâu sắc và tình yêu mến vô hạn đối với Đức Mẹ. Mẹ Maria với Ngài là sự gắn bó bẩm sinh, là kết nối đức tin với huyết thống gia đình Ngài: “Nói về Mẹ Maria là nói đến cả một trời yêu, vì Maria có nghĩa là biển, có nghĩa là cay đắng. Lòng yêu mến Đức Mẹ cũng do bẩm sinh, có thể do đức tin của người mẹ và huyết thống của gia đình. Rất có thể từ khi còn trong bụng mẹ, tôi đã cảm được lòng yêu mến Đức Mẹ. Trong bài Nhớ Xưa, tôi đã nói đến điều đó. Còn hỏi điều gì nơi Đức Mẹ gây cảm hứng nhiều nhất, thì phải nói rằng toàn thể Đức Mẹ đều gây cảm hứng dạt dào cho tôi, từ khuôn mặt, ánh mắt, đến tấm lòng từ mẫu…[i]“.
Trong dòng chảy của đức tin Thiên Chúa, Đức Mẹ Maria là nơi hội tụ niềm tin, sự che chở và lòng từ ái. Trong thơ Xuân Ly Băng, hình tượng Đức Mẹ là nguồn cảm hứng thiêng liêng, điểm tựa tinh thần vững chắc, soi sáng tâm hồn người đọc. Nhà thơ đã khắc họa Đức Mẹ như hiện thân của tình yêu thương vô biên, luôn đồng hành và nâng đỡ con cái Mẹ vượt qua mọi thử thách. Ngài là Nữ Vương Thiên Quốc, Đấng cao cả và cực thánh, biểu trưng cho sức mạnh tâm linh vĩnh hằng.
“Ôi Nữ Hoàng của vương triều Thiên Quốc
Con cúi mình trước tòa Mẹ cao sang
Chúa cho mẹ mặc áo hồng ân
Và Mẹ đội triều thiên mười hai sao sáng
…
Từ ngàn xưa tới ngàn sau thế kỷ
Chỉ có Mẹ cực lành cực tốt cực từ nhân
Vì qua Mẹ ơn cứu độ Chúa ban
Là Giêsu cho bốn phương thiên hạ.”
(Ca tụng Nữ Hoàng)
Thơ Xuân Ly Băng là lời cầu nguyện dâng lên Đức Mẹ, nơi mọi cảm xúc, lòng thành kính và đức tin hòa quyện trong từng câu chữ. Đó là miền tâm linh mà ở đó, hình tượng Đức Mẹ luôn tỏa sáng, che chở, dẫn dắt tâm hồn tín hữu vượt qua mọi dâu bể cuộc đời.
“Đêm tối đi qua một trời hồng
Bóng người Trinh nữ hiện trên không
Ngàn muôn tinh đẩu lao xao cả
và thơ và nhạc sáng một vùng”
(Thinh lặng)
Sự hiện diện của Mẹ làm bừng sáng cả không gian và tâm hồn người đọc. Đức Mẹ vừa là biểu tượng của sự thánh thiện và tinh tuyền, vừa là nguồn mạch để thi ca và nghệ thuật thăng hoa, kết nối con người với vẻ đẹp thiêng liêng vượt khỏi giới hạn trần thế. Nhà thơ nhấn mạnh rằng chính nơi Đức Mẹ, niềm tin, hy vọng và sáng tạo được nuôi dưỡng và lan tỏa.
Tại những địa danh thánh thiêng, Đức Mẹ Maria luôn hiện diện trong đời sống tâm linh của người tín hữu. Những nơi ấy trở thành biểu tượng mạnh mẽ của niềm tin và hy vọng, minh chứng cho lòng tôn kính sâu sắc dành cho Đức Mẹ – Đấng luôn đồng hành, chở che, nâng đỡ con cái vượt qua mọi thử thách, thăng trầm.
Lộ Đức (Lourdes), một địa danh nổi tiếng ở Pháp, nơi Đức Mẹ Maria hiện ra với cô bé Bernadette Soubirous vào sáng ngày 11/2/1858. Kể từ đó, Đức trở thành một trong những trung tâm hành hương lớn của Kitô giáo, thu hút hàng triệu tín hữu từ khắp nơi trên thế giới đến cầu nguyện và tìm kiếm ơn chữa lành. Đối với người Công giáo Việt Nam, Lộ Đức là điểm tựa tinh thần, là nguồn an ủi và niềm hy vọng, nơi mọi tín hữu luôn hướng về với trọn vẹn tâm tình cầu nguyện.
“Mẹ biết dân con yêu mến mẹ
Khi hiện hình tại Linh địa La Vang
Giữa những khốn cùng đầy máu lệ
Mẹ Lộ Đức cũng là Mẹ Việt Nam”
(Hành Hương Lộ Đức)
Đức Mẹ trở thành biểu tượng của tình yêu vô bờ, không phân biệt biên giới. Mẹ luôn đồng hành và bảo vệ con cái, là điểm tựa tinh thần vững vàng cho mọi dân tộc.

(Đức Mẹ La Vang)
Hình ảnh Đức Mẹ hiện ra tại La Vang, một địa danh linh thiêng ở Quảng Trị, được ghi nhận vào năm 1798. Đây là một sự kiện vĩ đại trong lịch sử Giáo hội Công giáo Việt Nam, khi Đức Mẹ đến với đoàn con cái Ngài đang lánh nạn trong rừng, mang cho họ sự an ủi, che chở và tình yêu thương vô biên. Xuân Ly Băng đã khắc họa Đức Mẹ La Vang như một biểu tượng của sự bảo vệ dịu dàng và niềm hy vọng vững bền, phản ánh đức tin kiên vững của cộng đồng tín hữu Công giáo.
“Một đêm kia, khách hỡi
Có bà áo trắng hiển linh
Huy hoàng bên một cỗ đình cành đa
Tay tiên ẵm Chúa nõn nà
Hào quang thiên sứ giãi ra một vùng …
Miệng Bà ngọt ánh trăng trong
“Các con ơi cứ vững lòng cậy trông
Truân chuyên nhận lấy vui lòng
Lời kinh Mẹ dạy đã ghi tấc vàng
Ơn trời Mẹ sẽ trao ban
Cho ai biết đến kêu van nơi này
Các con bẻ lá vườn cây
Đem về gia dụng thấy ngày diệu linh
Dứt lời Bà mới biến hình
Bâng khuâng gió tiễn hương trinh về trời”
(La Vang Đất Mẹ)
Những phép lạ Mẹ ban chính là mầu nhiệm của đức tin, dấu chỉ sống động về sự hiện diện đầy an ủi của Mẹ trong đời sống chúng ta. Một địa danh linh thiêng khác tại Việt Nam là Tà Pao, nơi gắn liền với hình ảnh Đức Mẹ và niềm tin sâu sắc của các tín hữu vào sự hiện diện che chở của Người. Nơi đây được xem như chứng tá của nhiều phép lạ, là dấu chỉ rõ nét về tình yêu và sự bảo bọc mà Đức Mẹ dành cho con cái mình. Trong những năm tháng chiến tranh khốc liệt, Tà Pao đã trở thành điểm tựa thiêng liêng, nơi các tín hữu tìm về để cầu xin sự an ủi, bảo vệ và bình an từ Mẹ.
“Ôi lạy Mẹ Tà Pao
Thời gian rách cần vá lại
Lịch sử phải sang trang
Hôm nay đây
Từ ba miền dất nước
Con cái Mẹ đổ về
Đọc lời kinh sám hối
Hát bài tôn vinh và nguyện cầu cảm tạ
Dâng lên Mẹ trăm triệu lời ca.”
(Đức Mẹ Tà Pao)

(Đức Mẹ Tà Pao)
Giữa núi rừng hoang sơ, hình ảnh Đức Mẹ Tà Pao tỏa sáng như biểu tượng của tình thương bao la và sự kiên cường vượt thời gian. Người là hiện thân của sầu bi và hy sinh vĩnh cửu, gợi lên những chuyển biến sâu sắc trong lòng người khi tìm về để sám hối, tạ ơn và khẩn cầu ơn lành. Sự hiện diện của Đức Mẹ Tà Pao khẳng định mối gắn kết bền chặt giữa niềm tin và đời sống, là nguồn sức mạnh trong những thử thách.
Những thánh địa gắn liền với Đức Mẹ Maria đã khơi dậy niềm hy vọng, minh chứng cho sức mạnh của đức tin. Mỗi nơi Đức Mẹ hiện ra đều nhắc nhở chúng ta về tình yêu thương vô bờ bến của Người, đồng thời khẳng định rằng lòng tin vào Đức Mẹ chính là chỗ dựa vững chắc trong hành trình đầy gian nan của người tín hữu.
Đức Mẹ Maria trong thơ Xuân Ly Băng là hình mẫu che chở và bảo vệ cho tất cả những ai tìm đến. Mẹ luôn sẵn sàng mở rộng vòng tay đón nhận những đứa con lạc lõng và yếu đuối; thể hiện sự hiền từ và lòng thương xót, luôn thấu hiểu và xoa dịu những nỗi đau khổ, bi ai.
“Biết rằng Mẹ mến thương con
Mẹ còn ở đó con còn ở đây
Biết rằng Mẹ đẹp trời mây
Mẹ thanh tịnh quá mà ngây ngất lòng
Biết rằng Mẹ Đấng vô song
Kỳ công của Chúa ở trong muôn đời”
(Tình trong thinh lặng)
Nhà thơ khắc họa Đức Mẹ như biểu tượng thanh tịnh, ngọt ngào và vô song, suối nguồn của tình thương và ánh sáng. Chỉ cần ngắm nhìn Mẹ, tâm hồn ta đã tràn ngập bình yên và hạnh phúc. Mẹ luôn dang rộng vòng tay, khích lệ con cái sống trong đức mến, hy vọng, và vượt qua thử thách để nhận ra ân sủng Thiên Chúa. Là gương mẫu khiêm nhường, vâng phục ý Chúa, Mẹ đồng hành với tín hữu, sẻ chia niềm vui, nỗi buồn và gian nan trong hành trình đức tin.
“Xin hãy vui mừng
Hỡi nữ tử Sion
Vì Bà được chan hòa ân phúc
Nhờ Bà mà “Chúa ở cùng chúng con”
Bà tràn đầy nhân đức
Nên Bà là gương mẫu thiện toàn
Cho muôn đời muôn phương…”
(Xin hãy vui mừng)
“Nữ Tử Sion”, danh hiệu tôn vinh Đức Mẹ Maria, biểu tượng của thánh thiện, vâng phục Thiên Chúa và đức hạnh. Mẹ là mẫu gương khiêm nhường, lòng từ bi vô hạn, nguồn hy vọng và ánh sáng dẫn lối. Đức Mẹ hiện diện làm cầu nối giữa trần gian và vĩnh cửu, dẫn dắt nhân loại đến ơn cứu độ và canh tân thiêng liêng, biểu hiện tình yêu bao la dành cho tất cả.
Trong thơ Xuân Ly Băng, hình tượng Đức Mẹ được khắc họa bằng nghệ thuật ngôn từ giản dị mà trang trọng, hòa quyện giữa hình ảnh, âm hưởng và cảm xúc, tạo nên không gian nghệ thuật thiêng liêng. Hình ảnh Đức Mẹ trong thơ vừa thân thương vừa uy nghiêm và giàu tính biểu cảm, như lời cầu nguyện kết nối tâm hồn tín hữu với Thiên Chúa. Âm hưởng thơ nhẹ nhàng, giàu nhạc tính, mang đến cảm giác thăng hoa, an bình và dẫn dắt tâm hồn trên hành trình tâm linh.
Hình tượng Đức Mẹ trong thơ Xuân Ly Băng còn hòa quyện với hình ảnh Người-Mẹ-Hiền của dân tộc Việt Nam – biểu tượng của hy sinh, bao dung và tình yêu bao la. Mẹ thể hiện sự quan phòng của Thiên Chúa, nâng đỡ con cái vượt qua thử thách. Tình yêu của Mẹ trở thành cầu nối thiêng liêng giữa con người và Thiên Chúa, mang lại an ủi và bình an cho những tâm hồn khao khát sự cứu rỗi.
“Mẹ hỡi bao giờ cho hết thu?
Hết gió, hết mưa, hết sa mù?
Để dòng thơ con thôi sầu thảm
Con tóc bạc rồi, mẹ ở mô?”
(Bao giờ cho hết thu)
Dù cuộc sống bao khó khăn, nhưng Người Mẹ, với tình thương vô bờ, là điểm tựa duy nhất giúp con vượt qua. Câu hỏi “Mẹ ở mô?” cũng là lời cầu nguyện, tìm kiếm sự che chở, nâng đỡ của Mẹ, biểu tượng cho tình yêu và sự nâng đỡ trong mọi thử thách.
“Mẹ cho con một mảng chiều
Có mây giăng tím chở nhiều nhớ nhung
Có đàn sáo lượn bên sông
Lưng trâu có chú mục đồng thổi tiêu
Hoàng hôn lá rụng thật nhiều
Khói lam tỏa nhạt xóm nghèo bơ vơ
Mẹ cho con một trời thơ
Trong chuông nhật một nhà thờ xa xa.”
(Một mảng chiều)
Người Mẹ hiện lên qua những khoảnh khắc bình dị, tràn đầy tình yêu thương, trở thành biểu tượng cho sự hiện diện thần thánh. Những hình ảnh ngợi ca thiên nhiên và cuộc sống ý nghĩa như phản chiếu sự quan phòng của Thiên Chúa qua Mẹ.
Cũng trong lần trả lời nhà thơ Trăng Thập Tự, Xuân Ly Băng đã bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với Người Mẹ giản dị, tràn đầy đức hạnh, người đã truyền dạy cho Ngài những giá trị tinh thần cao quý qua đức tin và tình yêu thương. Ngài chia sẻ: “Thơ tôi có một phần nói về người mẹ, bởi vì hình ảnh mẹ tôi rất sâu đậm trong lòng tôi. Đó là một phụ nữ miền quê, chất phác nhưng giàu lòng đạo đức, giàu tình cảm thương con, chiều con, đảm đang xoay xở cho chúng tôi ăn học. Mẹ tôi không biết chữ. Tất cả sự giáo dục của bà đều dựa trên một đức tin sâu xa. Bà dạy tôi học kinh, học bổn. Sáng tối bà dẫn tôi đi nhà thờ. Bà chủ sự giờ kinh gia đình ban tối. Sáng sớm, vừa nghe gà gáy, bà xướng kinh cho cả nhà đọc theo và dâng mình cho Rất Thánh Trái Tim Chúa“.
Hình ảnh Người Mẹ trong thơ Xuân Ly Băng đôi khi hóa thân thành đất nước, dân tộc, mang trong mình tình yêu bao la và sự che chở. Hình bóng Mẹ luôn hiện diện trong mỗi bước đi của con người, dìu dắt họ qua những gian khó. Tình cảm thiêng liêng và sự hy sinh của Người Mẹ trong thơ Xuân Ly Băng là biểu tượng của tình yêu thương, phản ánh sự gắn kết sâu sắc giữa con người với quê hương, đất nước. Người Mẹ trở thành hình tượng Tổ quốc thân thương và cao cả, khắc sâu trong tâm hồn mỗi con người.
“Có những đêm chong đèn đọc sử nước
Đốt hương trầm tụng chữ Việt Nam”
“Ôi Việt Nam
Ta cúi đầu lẳng lặng
Nghe tâm tư hồn nước dậy mênh mông
Ta thấy giống Tiên Rồng
Đẹp như người thục nữ
Bình minh đứng bên sông Hồng
Ta thấy mười tám đời Vua Hùng
Đất Phong Châu dựng cờ lập nước”
(Đây, bình minh lịch sử)
Xuân Ly Băng thể hiện tình yêu sâu sắc với dân tộc, đất nước và sự kết nối thiêng liêng với lịch sử, văn hóa Việt Nam. Nhà thơ luôn hướng về cội nguồn qua những hình ảnh khắng khít, ấn tượng. Tình yêu quê hương, vẻ đẹp cảnh sắc Việt Nam, cùng lòng trắc ẩn với những phận người bé mọn là đề tài thường xuyên trong thơ Ngài. Mỗi bài thơ như nhịp cầu nối liền cõi thiêng với thực tại, thắp sáng tình yêu chan hòa dành cho Thiên Chúa và nhân loại. Xuân Ly Băng kết nối quá khứ với hiện tại, làm sống động những giá trị lịch sử và tinh thần dân tộc trong từng nhịp thở của thời đại.
Đọc thơ Xuân Ly Băng, ta như bước vào cõi tâm linh thanh bình, nơi từng câu chữ tràn ngập sự an hòa và niềm tin mãnh liệt. Thơ của Ngài là hành trình tìm kiếm sự giao hòa giữa con người và Thiên Chúa, với tâm tình trong sáng thể hiện qua cách ngợi ca những điều bình dị – ánh sáng ban mai, giọt sương, tiếng chim, cánh hải âu, hay tiếng chuông chiều. Mỗi bài thơ như lời thì thầm, gợi nhắc sự hiện diện dịu dàng của Thiên Chúa và Đức Mẹ, chạm đến tầng sâu cảm xúc. Niềm hy vọng trong thơ không xa vời, mà chảy trôi an hòa như dòng nước mát, xoa dịu mọi ưu tư nhân sinh. Sự bình an ấy bắt nguồn từ lòng tri ân cuộc đời – nơi con người, dù đối mặt thăng trầm, vẫn tìm thấy điểm tựa vững chắc khi phó thác vào tình yêu Thiên Chúa. Sự thuần khiết và trong sáng của tâm hồn làm nên nét độc đáo trong thơ Xuân Ly Băng. Thơ Ngài là chốn an bình, nơi người đọc lắng lòng chiêm nghiệm về bản thân và ý nghĩa cuộc sống. Nhà thơ gieo vào tâm hồn nhân thế hạt giống yêu thương và đức tin, trở thành nhịp cầu nối liền nhân gian với cõi thiêng. Với thơ ca, Xuân Ly Băng truyền tải những tư tưởng sâu sắc về cuộc đời, kiếp người, và mối liên hệ thiêng liêng giữa con người với Đấng Tạo Hóa.
Nhà nghiên cứu, phê bình văn học Bùi Công Thuấn đã đưa ra những đánh giá xác đáng về sáng tác của nhà thơ Xuân Ly Băng, đặc biệt về tư tưởng thần học, nhạc tính và sự đối thoại với cái tôi trong thơ Ngài, đồng thời chỉ ra một số hạn chế, làm phong phú thêm nhận thức về sự nghiệp của nhà thơ: “Nhà thơ Xuân Ly Băng trước hết là một Linh mục. Ngài dùng thơ để ca tụng Thiên Chúa, để loan báo Tin Mừng. Đó là nhiệm vụ ngài nhận từ Đức Giêsu và giáo hội của Người. Đời dâng hiến của ngài là để thực hiện nhiệm vụ đó. Thế nên phần lớn thơ Xuân Ly Băng có nội dung giáo huấn. Mảng thơ này bị giới hạn trong nội dung, tư tưởng và ngôn ngữ giáo huấn của Giáo hội. Xuân Ly Băng khó thể hiện cốt cách thơ…/ Xuân Ly Băng có nhiều bài thơ giáo huấn. Ở những bài này, tính giáo huấn lấn át tính thơ…[ii]” (Thơ Xuân Ly Băng).
Hình ảnh Đức Trinh Nữ Maria trong thơ Xuân Ly Băng là biểu tượng của tình yêu vô biên, được phản ánh sâu sắc qua lăng kính đức tin. Trong sự nghiệp thi ca phong phú của Đức Ông, chủ đề này như một nhánh cây thiêng, vừa nối kết vừa làm tươi mới vườn hoa đức tin mà Ngài đã dày công chăm sóc. Thơ Xuân Ly Băng khơi dậy niềm tin và lòng yêu thương trong mỗi con người, trở thành nhịp cầu tâm linh, giúp người đọc cảm nhận sâu sắc tình yêu vô bờ của Thiên Chúa và Đức Mẹ Maria.
Trong thơ ca Việt Nam, Đức Mẹ Maria đã trở thành biểu tượng vĩnh hằng, vượt qua mọi thử thách của thời gian, luôn là nguồn cảm hứng thiêng liêng cho các thi sĩ. Những vần thơ về Đức Mẹ Maria vừa là tác phẩm nghệ thuật vừa là cầu nối giữa con người với Đấng-Toàn-Năng, minh chứng sống động cho mối quan hệ sâu sắc giữa tình yêu, lòng từ ái và đức tin trong đời sống của tín hữu. Hình tượng Đức Mẹ Maria trong văn học khẳng định sức sống trường tồn của thơ Xuân Ly Băng, để lại âm hưởng sâu lắng trong lòng người đọc qua bao thế hệ. Thơ của Ngài là nguồn an ủi, niềm hy vọng và sức mạnh, nâng đỡ những tâm hồn khát khao tìm kiếm sự bình an trên hành trình đến với Thiên Chúa.
*
Bút danh của Đức Ông Giuse Baotixita Lê Xuân Hoa (1926–2017). Đức Ông là một tước hiệu trong Giáo hội Công giáo, được phong cho các Linh mục có nhiều đóng góp xuất sắc hoặc đảm nhận các chức vụ quan trọng trong Giáo hội. Ngài thụ phong Linh mục năm 1959 tại Gia Định, từng là Giáo sư Tiểu Chủng viện Chân Phước Tự, Thủ Đức–Gia Định, Tiểu Chủng viện Sao Biển, Nha Trang, Tổng Đại diện giáo phận Phan Thiết. Đã xuất bản hơn 20 cuốn sách, trong đó: “Thơ kinh”, “Hương kinh”, “Trầm tư”, “Nỗi niềm”, “Bài ca thương khó”, “Dụ ngôn Phúc âm”, “Như trầm hương”, “Kinh trong thời gian”, “Khúc hát ân tình”, “Một vùng châu lệ”, “Kinh sầu trên quê hương” và các tác phẩm khác.
Tháng 01/2025
[i] Nhà thơ Xuân Ly Băng – Hồn thơ và Tấm lòng Mục tử, Lê Hữu Phước ghi https://www.tgpsaigon.net/bai-viet/xuan-ly-bang-hon-tho-va-tam-long-muc-tu-48041
[ii] Văn học Công Giáo Việt Nam đương đại (Nghiên cứu & Phê bình, 2022), Nxb. Hội Nhà văn, tr. 90, 91.